طلسم، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان دالاهو استان کرمانشاه ایران.

جمعیت:این روستا در دهستان حومه کرند قرار داشته و بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن (۹۹خانوار) ۴۲۸نفر بوده‌است.[۱]

 تپه طلسم :مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان دالاهو، روستای طلسم واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۹ تیر ۱۳۴۸ با شمارهٔ ثبت ۸۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

تپه باستانی طلسم اثری ارزشمند است كه در روستایی به همین نام در شهرستان دالاهو در استان كرمانشاه واقع است و بافت مسکونی روستا بر بستر آن قرار گرفته است.
  این تپه به لحاظ ویژگی های بسیار منحصر به فردی که دارد، در نوزدهم تیر ماه سال 1348 به شماره 841 به ثبت آثار ملی کشور رسیده است. اما نکته تامل برانگیز اینجاست که از تاریخ ثبت این تپه تاریخی تاکنون بیش از 41 سال می گذرد؛ ولی هنوز باستان شناسان مشتاق کاوش به دلایل مختلف، موفق به کاوش در این منطقه نشده اند. بر روی این تپه تاریخی، روستایی به اسم روستای طلسم بنا نهاده شده است،  .
  وسعت تقریبی تپه طلسم 44/1 هکتار و ابعاد آن در جهات مختلف در حدود 120 متر و ارتفاع بلندترین نقطه آن نسبت به سطح زمین های پیرامون حدود 20 متر است.
  تپه مخروطی شکل طلسم دارای قاعده ای دایره ای است، سطح آن به وسعت تقریبی 15 در 15 متر نسبتا مسطح و شیب یال های آن از هر طرف در حدود 45-40 درصد بوده که به علت خاکبرداری های گسترده و برش های ایجاد شده در گرداگرد دامنه آن به صورت دیواره های عمودی به ارتفاع تقریبی 5/5 تا 6 متر در آمده است.
  ارتفاع و شیب این دیوار در سمت جنوب تپه بیشتر است که به علت فرسایش و تاثیر عوامل طبیعی به صورت آبکنده هایی در آمده است.  تراکم مواد فرهنگی در دامنه و سطح تپه و خصوصا در دیواره ای ایجاد شده در گرداگرد آن نسبتا زیاد است و حدودا در هر متر مربع 10 تکه سفال و گاهی ابزارهای سنگی مشاهده می شود. در بخشهایی از دامنه که منازل مسکونی ایجاد شده به ندرت مواد فرهنگی یافت می شود. لایه های فرهنگی که شامل بقایای استخوانی، ذغال، خاکستر، تکه های سفال و گاهی خاک حرارت دیده است در برش ایجاد شده در تپه به راحتی تشخیص داده می شود.  قدیمی ترین دوره های استقراری شناخته شده در تپه طلسم با توجه به داده های سفالی سطح آن؛ دوره ی مفرغ، دوره آهن و دوره اشکانی است. تپه طلسم در بهار سال 1384 توسط بیگ محمد پور مورد شناسایی و بررسی قرار گرفت و در سال 1385 نیز توسط علی هژبری در بررسی شهرستان دالاهو به طور کامل بررسی و گاه نگاری شد. نامگذاری تپه بی مناسبت با اعتقادات محلی نیست و ریشه در باورهای مردم منطقه دارد. تپه طلسم مرتفع ترین و مهم ترین تپه دشت کرند است    تاکنون اقدامی در جهت تعیین حریم این اثر صورت نگرفته است که با توجه به تعرض های صورت گرفته و آسیب های شدید وارده و اهمیت آن در مطالعات باستان شناختی منطقه، این اقدام کاملا الزامی و ضروری به نظر می رسد.
   مقبره شمس قمر: مربوط به سدهٔ ۸ ه. ق. - سده‌های میانی دوران‌های تاریخی پس از اسلام - دوره ایلخانی است و در شهرستان دالاهو، بخش مرکزی، دهستان حومه کرند، ۷۰۰ متری جنوب روستای طلسم واقع شده و این اثر در تاریخ ۶ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

 دشت طلسم: این منطقه با 4500 هکتار مساحت یکی از مناطق مهم پرندگان در استان کرمانشاه است. ارتفاع منطقه 1410 متر است و زمین‌های منطقه به‌عنوان چراگاه و مرتع استفاده می‌شود و بخشی از آن نیز زیرکشت حبوبات است. در پیرامون تپه ماهورها نیز گیاه درمنه به چشم می‌خورد. دشت طلسم در 5 تا 10 کیلومتری جنوب تا جنوب شرقی روستای کرند و 70 کیلومتری غرب و جنوب غربی شهر کرمانشاه واقع شده است. این دشت علاوه بر میش‌مرغ زیستگاه عقاب طلایی، سارگپه پابلند، طرلان، سارگپه و درنای معمولی است

شهرستان دالاهو که در ۹۹ کیلومتری کرمانشاه قرار دارد آخرین شهرستانی است که در پایان برنامه سوم به سایر شهرستانهای ایران اضافه شده‌است. با موافقت هیئت دولت بخش کرند غرب به شهرستان دالاهو ارتقا یافت. شهرستان دالاهو چهاردهمین شهرستان استان کرمانشاه بشمار می‌آید. این شهرستان ۱۹۰۰ کیلومتر مربع مساحت و ۱۵۴ روستا دارد. شامل دو بخش مرکزی و گهواره‌ است.

کرند غرب نگین غرب کشور

موقعیت جغرافیایی 

شهرستان دالاهو با مساحت 1930 کیلو متر مربع، در قسمت غربی استان کرمانشاه بین 9ََ°34تا ΄46 °34 عرض شمالی و΄53 ° 45 تا ΄35 °46 طول شرقی از نصف النهار گرینویچ واقع شده است، که از شمال به جوانرود وثلاث باباجانی، از غرب به سر پل ذهاب، از جنوب غربی به گیلان غرب، از شرق و جنوب شرقی به اسلام آباد غرب وازشمال شرق به کرمانشاه محدود می شود.

دالاهو نام کوه مرتفع این منطقه‌است که از طبیعت زیبایی برخوردار است.

تقسیمات سیاسی

شهرستان دالاهو از دو بخش؛ مرکزی و گهواره تشکیل شده است. بخش مرکزی شامل؛ شهر کرند غرب و سه دهستان؛ حومه، بانزرده و بیونیج با 68 روستا، مزرعه ومکان مصوب که در حال حاضر 44 روستای آن دارای سکنه می باشد.

بخش گهواره شامل؛ شهر گهواره و دو دهستان قلخانی وگوران با 128 روستا، مزرعه و مکان مصوب که در حال حاضر 107 روستای آن دارای سکنه می باشد.

ازمجموع 196 روستا ی شهرستان 148 روستای آن دارای سکنه می باشد.

زبان 

مردمان شهرستان دالاهو از اقوام كرد هستند كه به زبان كردي و گويشهاي جافي ، كلهري و قلخاني تكلم مي‌كنند.

دستاوردها 

شهرستان از لحاظ صنایع دستی مانند: چاقو سازی، فلز کاری وساخت ادوات موسیقی و ابزار کشاورزی، گلیم، گیوه موج (چادر شب) وسبد پیشینه ای دیرینه دارد بطوری که این صنایع با اندک تغییراتی به خارج از کشور صادر می شوند. همچنین در این شهرستان صنعت تنبور سازی رونق دارد که تنبورهای دست ساز هنرمندان گهواره ای جز بهترین ومرغوبترین تنبورهاست که در بهترین موزه ای جهان جای دارد

جاذبه های گردش گری 

     == جاذبه های گردش گری قبل از اسلام ==

سرخه دیزه : در روستای سرخه دیزه بقایای قلعه عظیمی از روزگار ساسانیان برجاست که از قلوه سنگ و ملاط ساخته شده ودو نوع آجر با دو رنگ نخودی و قرمز در ساخت آن به کار برده شده است .

تاق گرا : ایوان سنگی مسقفی است که در دروازه کوهسار زاگرس و گردنه گِل سیاه در تنگه پاتاق موجود است، علت بنای آن را عده ای توقفگاه موکب شاهی و عده ای دیگر علامت سرمدی ایالت ماد از ایالت اشکانیان تصور کرده اند.

بانزرده : دهستان بانزرده علی الخصوص روستای بانزرده(دوازده کیلو متری شمال غربی منطقه ریجاب)، دارای آثار فراوانی از دوره ساسانیان است، از جمله مهمترین این آثار می توان به؛ بان مَه زاران، قلعه گَه، گنبد کلایی، قبر سلطان سی قلی مَه، قلعه و برج خاموشی، زندان دو ناب، پل دروازه، قلعه ویرانه، بهشت و دوزخ، بابا شیخ، نقاط حجاری شده دره« هونان»، نهرگبری ( جوگوری)، مسجد ریجاب، گمری ملک، قلعه سراب کنار، قلعه تاش خیزی، قبر شیخ بایزی بستان، برج ریجاب، قلعه بان زرده، قلعه یزد گردی، نقاره خانه، آشیابا، گچ گنید، آشپز خانه، دیوار دفاعی اشاره نمود،

     == جاذبه های گردش گری بعد از اسلام ==

مقبره ابو دجانه : مقبره ابودجانه (دوجانبه) که برای اهل تسنن متبرک و محترم است، او یکی از یاران پیامبر(صل الله علیه و آله) بوده که در جنگهای اُحد، بدر و دیگر غزوات نبی اکرم(صلی الله علیه و آله) حضور داشته و در جنگ یمامه با مسیلمه کذاب به درجه شهادت رسید.

مسجد عبدالله بن عمر : این بنا علی الظاهر از بناهای قبل از اسلام بوده، که پس از ظهور اسلام در ایران به مسجد تبدیل شده است، اهالی منطقه بنای مسجد را به عبدالله بن عمر فرزند خلیفه دوم نسبت می دهند و به همین نام نیز معروف شده است.

مقبره بابا یادگار : یکی از بقاع متبرک اهل حق که در قریه بان زرده نزدیک قلعه معروف یزدگردی است، هویت حقیقی بابایادگار مانند دیگر مشایخ اهل حق معلوم نیست ولی از آنجا که غالب این مشایخ در اوایل حکومت صفویان زندگی می کرده اند ردپایی در تاریخ از آنان می توان سراغ گرفت.

 

زادگاه من سرپل ذهاب:

سرپل ذهاب یکی از شهرهای استان کرمانشاه ایران است. این شهر در 45 درجه و 52 دقيقه طول شرقي و 34 درجه و 24 درجه عرض جغرافيايی و در غرب کشور و منتهی الیه شیب ارتفاعات زاگرس بر سر راه بین‌المللی تهران – بغداد موسوم به جاده کربلا واقع گردیده‌است. این شهر مرکز شهرستان سرپل ذهاب است. اين شهرستان با قدمتي بالغ بر 2800 سال قبل ازميلاد حضرت مسيح با فاصله 665 کيلومتري از تهران واقع گرديده‌است و از شهرستانهاي مرزي و باستاني و زر خيز استان کرمانشاه است. اين شهرستان هم اکنون نيز يکي از مهم‌ترين مناطق استان کرمانشاه را تشکيل مي‌دهد. صنايع دستي شهرستان سرپل‌ذهاب‌را ‌قالي، گليم و جاجيم که محصولات آن‌ها با نقش هاي زيبا و مرغوب تزيين‌داده مي شوند تشکيل مي‌دهند. اين شهرستان از شمال به شهرستان جوانرود، از غرب به شهرستان قصرشيرين و کشور عراق، از شرق به شهرستان اسلام آباد و از جنوب به شهرستان گيلان غرب محدود شده‌است.

تاریخچهشهر سرپل‌زهاب بر اساس مطالعه آثار باستانی و کتیبه‌های آن از قبیل کتیبه و سنگ نوشته آنوبانینی پادشاه لولوبی‌ها (که قدمت آن ۴۸۰۰ سال است) که در ضلع شمال شرقی که بر سینه رشته کوه همیشه استوار زاگرس حک شده است، یکی از باستانی‌ترین شهرهای دنیا (و بر اساس مستشرق مشهور راولینسون، هشتمین شهر باستانی دنیا) محسوب می‌شود. کتیبه‌ی آنوبانی‌نی یکی از قدیمی‌ترین و به عبارتی اولین هنر معماری رو سنگ آسیا به شمار می‌رود. کتیبهٔ بیستون ۲۰۰۰ سال بعد از حک این کتیبه حکاکی شد و از خیلی جهات به نقش برجستهٔ آنوبانینی شباهت دارد که این گونه حدس زده می‌شود که کتیبهٔ بیستون را با تقلید از این کتیبه خلق کرده‌اند. از دیگر آثار باستانی شهرستان سرپل‌ذهاب می‌توان به [[دکان داوود]]، [[طاق گرا]]، [[قلعه گبری]] و دهها اثر باستانی و تاریخی دیگر اشاره نمود. گستردگی بازه‌ی تاریخی این آثار باستانی، به روشنی گویای تداوم تمدن در این شهر در طول تاریخ می‌باشد. سرپل‌زهاب در طول تاریخ کهن خود، با اسامی مختلفی شناخته شده است از جمله پاتیر که مربوط به دوران لولوبی‌ها و مادها می‌باشد (پاتير در زمان لولوبي ها نام کوه داخل شهر سرپل‌زهاب بوده و بعدها به نام شهر معروف شده است، یا شاید آنچنان که دياکونوف در" تاريخ ماد "معتقد است که «باتير» که قديمي‌ترين نام سرپل زهاب است نام يکي از نياکان زردتشت بوده است.) و نیز حُلوان که بیش از بقیه نامها معروف است. برخی این اسم را برگرفته از اسم رود گذرنده از این شهر (الوند) می‌دانند. آشوري ها از اين شهر به نام کالمانو ياد کرده اند . در زمان ساسانيان اين ناحيه استاني به نام خسرو شاد فيروز بوده است . در کتب تاريخي و جغرافياي عرب، ذهاب را به صورت( زهاو ) نگاشته اند و آن را مرکز ناحيه حلوان معرفي کرده اند . در دوران خلفاي عباسي، اين ناحيه تابع حکومت بغداد بود ولي بعدها به استثناي دوران زنديه و قاجاريه ( تا سال 1338 ه.ق ) که توسط پادشاهان عثماني اداره مي شد هميشه جزء قلمرو ايران بود. حلوان شهر مهم ساساني‌ها و پايتخت 156ساله بنوعنازيان است."ابن‌خلدون" قديمي‌ترين آثار تمدن آسيا را در اين شهر مشاهده کرد و "راويلينسون" آنرا يکي از هشت شهر باستاني دنيا مي‌داند. نام سرپل ذهاب به اين دليل است که در اين محل پلي بر روي رودخانه حلوان [الوند] قرار داشته که در سال 1345 ش تخريب شده است .

اقتصاد و شرایط آب و هوایی

شغل اصلي مردم سرپل ذهاب کشاورزي و دامداري است و فرآورده ها و محصولات کشاورزي شهرستان نيز شامل گندم، جو، بنشن،‌ کنجد، گياهان علوفه اي، ذرت، انواع تره بار، سيب، گلابي،‌ انار، و انجيرمي باشد. ارتفاع متوسط شهرستان از سطح دريا 550 متر بوده و در يک تغيير ناگهاني ارتفاع نسبت به شرق شهرستان در فاصله بطول کمتر از 10 کيلومتر پس از طي گردنه پاطاق به بيش از 1000 متر مي‌رسد که اين خود باعث ايجاد طبيعتي بسيار جذاب، دلپذير و کاملاً متفاوت با اقليم سرزمينهاي قرار گرفته بر روي ارتفاعات مذکور مي‌شود. علاوه بر آن اين امر باعث ايجاد جريانهاي آب سطحي و تغذيه سفره‌هاي زيرزميني دشتهاي حاصلخيز اين شهرستان گرديده است. شهرستان سرپل ذهاب در جلگه‌اي نسبتاً وسيع که اطراف آن را ارتفاعات و تپه ماهورهاي احاطه کرده که باعث دشتهاي مستعد حاصلخيز دشت ذهاب(زهاو)، قلعه شاهين(قلا شاين)، سر قلعه(سه ر قلا)... که به نوبه خود به لحاظ دارا بودن رودخانه‌ها، سرابها و چشمه سارهاي متعدد و فراواني از جمله رودخانه الوند(ئه لوه ن)، دله شير(ده له شير)، هواسان(هه واسان)، جگيران، گلم کبود(گوله م که وه) و سراب ماراب(ماراو)،، گلو دره، پيران، سرابگرم (سراو گرم)، قره بلاغ، قلعه شاهين، سراب ماميشان و منحصر به فرد مي‌باشد. شهرستان سر پل ذهاب داراي آب و هوايي با زمستانهاي معتدل وتابستانهاي گرم بوده و حداکثر نزولات جوي در زمستان و مقدار کمي بهار بوده و پائيز و تابستاني خشک و بي باران دارد. بر اساس تقسيم بندي داراي سه اقليم متفاوت با زمستاني معتدل و تابستاني گرم و طولاني در قسمت مرکزي و زمستاني سرد و تابستاني خنگ در قسمت شمالي و زمستاني ملايم و تابستاني گرم در قست شمال غربي با متوسط ميزان بارندگي 500 ميلي متر در سال و درجه حرارت 3/4 درجه در سردترين 44/8 درجه در گرمترين ماه سال وبا تعداد روزهاي يخبندان آن برابر با 15 روز را شامل مي‌شود. کشاورزي در شهرستان سرپل ذهاب به شکل سنتي و شامل دو آبي و ديم است. رواج کشاورزي در اين ناحيه به علت خاک مساعد و آب فراوان است. آب کشاورزي از رودخانه هاي متعدد و چاه هاي ژرف و نيمه ژرف تامين مي‌شود. در اين شهرستان باغداري نيز رواج زيادي داشته و شامل پرورش درختان سيب، انار، گلابي و انجير مي‌شود که تمام آن ها در زمره اقلام صادراتي سرپل ذهاب محسوب مي‌شوند. اين منطقه با توجه به اب وهواي گرمي كه دارد دامداران مجبور به كوچ در ييلاق وقشلاق مي باشند, وچون كوه بسيار زيبا وبزرگي با تمام خصيصه هاي كوههاي سردسيري كه دارد اين امكان براي دامداران وكوچ نشينان به خوبي فراهم شده است.

 



  • بازی مهربانی
  • قالب میهن بلاگ